W wielu organizacjach 5S wygląda podobnie.
Jest akcja.
Są czerwone kartki.
Wyrzucamy niepotrzebne rzeczy.
Malujemy linie na podłodze.
Podpisujemy szafki.
Robimy zdjęcia „przed” i „po”.
A po kilku tygodniach wszystko zaczyna wracać do starego stanu.
Dlaczego?
Bo 5S zostało potraktowane jak projekt porządkowy, a nie jak system organizacji i utrzymania miejsca pracy.
Czym właściwie jest 5S?
5S to metoda organizacji miejsca pracy oparta na pięciu krokach.
Seiri, selekcja Usuń to, co nie jest potrzebne do wykonywania pracy.
Seiton, systematyka Każda potrzebna rzecz powinna mieć określone miejsce i być łatwo dostępna.
Seiso, sprzątanie Nie chodzi tylko o czystość. Chodzi również o przywracanie właściwych warunków pracy i wykrywanie nieprawidłowości.
Seiketsu, standaryzacja Ustalamy prosty i widoczny standard tego, jak miejsce pracy powinno wyglądać i funkcjonować.
Shitsuke, samodyscyplina Standard staje się częścią codziennej pracy, a nie akcją organizowaną raz na kilka miesięcy.
Skąd wzięło się 5S?
5S rozwinęło się w japońskim przemyśle i zostało szeroko spopularyzowane wraz z rozwojem Toyota Production System.
Nazwa pochodzi od pięciu japońskich słów zaczynających się na literę S.
Nie chodziło jednak o stworzenie ładnej fabryki.
Uporządkowane środowisko pracy miało pomagać szybciej zauważać odchylenia.
Brak narzędzia.
Wyciek.
Niewłaściwy materiał.
Uszkodzenie.
Nadmiar zapasu.
Problem ze standardem.
Dobrze zaprojektowane miejsce pracy sprawia, że problem staje się widoczny.
I na tym polega jedna z najważniejszych wartości 5S.
Do czego służy 5S?
Dobrze wdrożone 5S może:
- skrócić czas szukania narzędzi i materiałów,
- ograniczyć zbędny ruch,
- poprawić bezpieczeństwo,
- zwiększyć przejrzystość procesu,
- ułatwić wykrywanie nieprawidłowości,
- stworzyć warunki do pracy standardowej,
- poprawić stabilność procesu.
5S tworzy warunki, w których łatwiej zarządzać procesem.
Nie rozwiązuje jednak wszystkich jego problemów.
Jak wdrażać 5S?
Nie zaczynałbym od kolorowych taśm i oznaczeń.
Najpierw trzeba odpowiedzieć na pytanie:
Co naprawdę jest potrzebne do wykonania tej pracy?
Potem:
- Szkolenie
- Ocena stanu obecnego
- Usuń rzeczy zbędne.
- Ustal miejsce dla rzeczy potrzebnych.
- Przywróć właściwe warunki pracy.
- Zbuduj prosty standard wizualny.
- Określ sposób sprawdzania standardu.
- Włącz jego utrzymanie do codziennego zarządzania.
5S powinno być tworzone razem z ludźmi, którzy pracują w danym miejscu.
Nie dla nich.
Z nimi.
To oni najlepiej wiedzą, czego używają, co im przeszkadza i gdzie tracą czas.
Kiedy używać 5S?
5S ma sens, gdy:
- pracownicy regularnie czegoś szukają,
- narzędzia nie mają stałych miejsc,
- materiały odkładane są tam, gdzie akurat jest wolna przestrzeń,
- trudno szybko zauważyć odchylenie,
- warunki pracy są niestabilne,
- różne zmiany organizują stanowisko w różny sposób,
- problemy bezpieczeństwa wynikają z organizacji przestrzeni.
W takich sytuacjach 5S może dać szybkie i bardzo konkretne efekty.
Kiedy nie używać 5S?
5S nie powinno być odpowiedzią na każdy problem.
Jeżeli przyczyną jest:
- słaba jakość procesu,
- błędna technologia,
- złe planowanie,
- przeciążenie ludzi lub maszyn,
- niewłaściwy przepływ,
- brak materiału,
- problemy dostawców,
- źle zaprojektowany proces,
to poukładanie narzędzi nie usunie przyczyny.
5S może pomóc szybciej zobaczyć problem.
Nie zastąpi jednak analizy przyczyn źródłowych.
Najgorsza wersja 5S wygląda tak:
„W piątek robimy 5S. Posprzątajcie stanowiska, bo będzie audyt.”
To nie jest system 5S.
To sprzątanie przed kontrolą.
Dojrzałe 5S zaczyna się wtedy, gdy patrząc na stanowisko, można w kilka sekund odpowiedzieć na pytanie:
Czy wszystko działa zgodnie ze standardem, czy właśnie pojawiło się odchylenie?
Jeżeli 5S pomaga szybko odpowiedzieć na to pytanie, zaczyna spełniać swoją prawdziwą funkcję.
Chcesz wdrożyć 5S w swojej organizacji krok po kroku?
Przygotowałem kurs online „Mistrzowie 5S. Jak wdrożyć i utrzymać system 5S w organizacji?”.
To kompletna ścieżka wdrożeniowa obejmująca między innymi przygotowanie organizacji, selekcję, systematykę, standaryzację, audyty, zarządzanie wizualne, Kamishibai, angażowanie pracowników i utrzymanie systemu.
W pakiecie STANDARD otrzymujesz między innymi:
- 10 modułów szkoleniowych,
- ponad 50 lekcji wideo,
- ponad 200 stron materiałów,
- gotowe formularze i pliki do wykorzystania w firmie,
- case study z różnych branż,
- dostęp do kursu przez 2 lata.
Teraz kurs jest dostępny w promocyjnej cenie 149 zł. Cena regularna to 499 zł.
https://primlean.pl/system-5s-jak-wdrozyc-i-utrzymac-5s-w-organizacji/